مگس خزانه Ephydra afglianica

اين حشره مهمترين آفت برنج در خزانه است ودر برخي از سالها باعث از بين رفتن بسياري از خزانه ها گرديده و منجر به تجديد کشت مي شود.

مشخصات ظاهري:

حشره بالغ داراي سر عريض و چشمهاي کوچک و به رنگ قهوه اي تيره است.  تخم ها بيضي کشيده و تخم هاي تازه به  رنگ روشن است . شکل لاروها تقريبا استوانه اي و شفيره به رنگ قهوه اي و صفحه پشتي قفس سينه داراي لبه مشخص است که در هنگام خروج حشره بالغ شکاف برداشته و بازمي شوند.

علائم خسارت عمدتا در خزانه و به صورت زردي و سپس پوسيدگي گياه ظاهر مي گردد.

زمستان گذراني به صورت تخم در داخل خاک است . در مناطق شمالي فعاليت لاروها در خزانه ها از اوايل تا اواسط ارديبهشت ماه شروع مي شود. و پس از انتقال به بستر اصلي فعاليت در مزارع اصلي آغاز مي گردد.

نحوه خسارت :

لاروهاي مگس به ريشه گياهچه ها حمله مي کنند و با تغذيه از آنها باعث زردي و پژمردگي آنها گرديده و پس از تکميل رشد در همان جا به شفيره تبديل مي گردد.

 روشهای مبارزه با مگس خزانه:

ديازينون 60% به نسبت 1.5 تا2 در هزار در يک نوبت استفاده مي شود. همين طور اگر خزانه در زير پوشش هاي پلاستيکي تهيه گردد، مسئله اي به نام مگس خزانه در کار نخواهد بود. (در حال حاضر کمتر رایج می باشد)

روشهای نوین

1- در بتدا باید توجه نمود خزانه تخت باشد(برای جلوگیری از آب ماندگی زیرا در شرایط آب ماندگی مگس خزانه شیوع زیادی دارد).

2- در صورت مشاهده مگس خزانه باید خزانه را خشک کرد و در حال حاضر از سموم دیپترکس 1.5 در هزار می باشد.

*******************************

 کرم ساقه خوار برنج  Supressalis chilo

رنگ پروانه ماده زرد وشن تا مايل به قهوه اي که در بخش مياني بالهاي جلويي يک لکه کوچک تيره رنگ به چشم مي خورد. پروانه نر تيره تر از ماده هاست و اندازه آن کوچک تر است. تخم ها به صورت دسته جمعي و با يک لايه از پوشش مومي هستند که در ابتدا به رنگ ليمويي روشن ديده مي شوندو نهايتا سياه مي شوند. لاروهاي نوزاد  به رنگ کرم و بالغ متمايل به قهوه اي يا خاکستري است. رنگ شفيره قهوه اي مايل به قرمز که در مراحل اوليه نسبتا روشن است.

زمستان گذراني به صورت لاروهاي کامل در داخل بقاياي برنج و ساقه علفهاي هرز اطراف مزرعه صورت مي گيرد.. و در مناطقي مثل ميانه و اصفهان با ايجاد کانال در ريشه هاي قطورتر در داخل آن زمستان را مي گذرانند. از اواخر فروردين لاروهاي داخل ساقه و يا ريشه به شفيره تبديل مي گردند . دوره شفيرگي در اين نسل 10 تا 15 روز طول مي کشد و سپس پروانه ها ظاهر مي گردند. شروع فعاليت پروانه با اواخر مرحله خزانه و اوايل انتقال نشا همزمان است. فعاليت پروانه ها معمولا از اواسط ارديبهشت آغاز مي شود .

آفت ساقه خوار 2 تا 3 نسل دارد که تخمگذاري نسل اول در خزانه و اوايل انتقال نشا به مزرعه شروع مي شود و تا پايان نشاکاري ادامه دارد . هفته اول  و هفته دوم اوج تخم گذاري است است. پس از گذشت 8 تا10 روز از تخم گذاري لاروهاي نوزاد نوزاد ظاهر و به طور دسته جمعي به طرف غلاف بگ حرکت مي کنند و پس از مدتي ساقه را در همان محل سوراخ کرده و در داخل آن شروع به تغذيه مي نمايند. علائم خسارت در اين نسل با زردشدن و خشکيدگي برگ مياني ظاهر مي گرددکه به آن اصطلاحا Death heart گويند. بوته هاي آسيب ديده در اين مرحله از رشد برنج (مرحله پنجه زني) اغلب با ايجاد پاجوش جبران مي شود.لاروهاي اين نسل تا مرحله ساقه دهي فعاليت دارند و در اواخر خردادماه تا اوايل تيرماه به مرحله شفيگي مي رسندو پروانه هاي نسل جديد از هفته اول تيرماه از شفيره خارج مي شوندو به تدريج روي برگ ها مي نشينند. تعداد کل تخم يک پروانه تا 450 عدد ممکن است برسد. فعاليت اين لاوها با خوشه دهي همزمان هستند . هرچه لاروها بزرگتر باشند تعداد آنها در يک ساقه کمتر است. در مرحله خوشه دهي و يا تشکيل دانه در صورتيکه ساقه مورد حمله قرار بگيرد دانه تشکيل نگرديده و خوشه سفيد مي  گردد به اين حالت White head مي گويندکه جبران ناپذير است.

مبارزه

مي تواند بيولوژيک ، مکانيکي يا شيميايي باشد.

  • در مبارزه زراعي در صورتيکه پس از برداشت محصول زمين به خوبي شخم بخورد ومحصول دوم مثل شبدر در کاهش آن تاثير خوبي دارد.
  • از بين بردن علفهاي هرز اطراف مزرعه در هنگام آماده سازي مزرعه دراواخر اسفند و يا اوايل فروردين

در مبارزه بيولوژيک

  •  از زنبور تريکو گراما استفاده مي شود که آن را در مرحله تخم کنترل مي کند (به صورت تريکو کارت در اختيار کشاورز قرار مي گيرد)
  • استفاده از فورمون هاي جنسي که نتيجه خوبي دارد

 مبارزه شيميايي

  • گرانول 5 يا 10 % ديازينون به ميزان 30 يا 15 کيلوگرم در هکتار سه هفته بعد از نشاکاري يا بعد از نسل بعدي . تکرار استفاده آن برای نسل بعدی  15 روز بعد به میزان 25 تا 40 کیلوگرم در هکتار توصیه می شود.
  • پادان 4 % به ميزان تا 25 کیلوگرم در هکتار برای نسل اول و برای نسل دوم 30 تا 35 کيلوگرم در هکتار استفاده می شود.
  • ریجنت 2درصد  به میزان 20 کیلوگرم در هکتار توصیه می شود 

برای خواندن مطالب دیگر بر روی ادامه مطلب کلیک کنید