کشاورزی آینده در دست ماست به امید حق

کرم ساقه خوار زرد برنج inscertulus trypozya

پروانه اي به رنگ روشن مايل به زرد که د نيمه دوم هريک از بالهاي جلويي يک لکه کوچک تيره رنگ ديده مي شود. پروانه نر کوچکتر از پروانه ماده است . شکم در ماده دوکي  شکل و نسبتا ضخيم و در نرها از ابتدا به طرف انتها به تدريج باريک مي شود. تخم به صورت دسته جمعي روي برگ گياه برنج و در نزديک غلاف مي نشيند. در ابتدا سفيدرنگ و با کرک هايي روي آن پوشيده شده است . رنگ تخم ها به تدريج تيره تا کاملا سياه مي شود. سر و پيش گرده لاروها قهوه اي تيره و بقيه قسمت زرد مايل به سبز است . شفيره سبز و در داخل پيله سفيد قرار دارد و به تدريج به رنگ تيره در مي آيد.

علائم خسارت: لاروهاي نوزاد به سمت پايه برگ ها حرکت مي کند و از همانجا وارد غلاف مي شود و در اثر تغذيه پارانشيم يک نوار طولي بي رنگ را به وجود مي آورد و سپس ساقه را سوراخ کرده و وارد آن مي گردد. با تغذيه از داخل ساقه آن زرد شده و سپس از بين مي رود. اين لارو 6 تا 7 سن لاروي دارد و سپس به شفيره تبديل مي گردد و شفيگي در داخل ساقه صورت مي گيرد. پروانه ها معمولا در غروب پرواز مي کنند و شب پواز نيستند. زمستانگذراني آن به صورت لارو در داخل ساقه و يا طوقه و يشه برنج است .

مبارزه :

• از بين بردن بقاياي کلش برنج پس از برداشت
• خرمن کردن سريع محصول بعد از برداشت
• گرانول 5 يا 10 % ديازينون به ميزان 30 يا 15 کيلوگرم در هکتار سه هفته بعد از نشاکاري يا بعد از نسل بعدي

کارتاپ گرانول 4% که به مقدار 30 کيلوگرم در هکتار در 4 تا 5 روز قبل از نشاکاري است   

 کرم ساقه خوار نيشکر Nonagroides sesamia

بالهاي جلويي به رنگ طلايي به قرمز آجري که در حاشيه خارجي داراي يک رديف لکه پيوسته سرتاسري است . شاخک نخ وش است. تخم تازه به صورت دسته جمعي و به رنگ ليمويي روشن هستند به تدريج به رنگ تيره تغيير پيدا مي کند. لارو نوزاد  به رنگ صورتي و لارو کامل سرش به رنگ قهوه اي تيره است . شفيره قهوه اي روشن است که در مراحل آخري به قهوه اي تيره تبديل مي گردد.

خسارت بدين صورت است که لارو نوزاد در هفته اول به طور دسته جمعي در غلاف بسر مي برد . سپس به طرف پايين ساقه حرکت مي کند . پروانه نسل اول از اوايل فرودين ظاهر و تخم ريزي مي کند و لاروها تا اواخر ارديبهشت در داخل ساقه مانده و سپس در بخشي ازساقه که در بالاي آب قرار دارد تبديل به شفيره مي شود. در اواخر خرداد نسل دوم ظاهر مي شود  . نسل بعدي در دهه دوم مرداد ظاهر و در اوايل شهريور روي برنج تخم ريزي مي کند .

مبارزه

• درهنگام برداشت محصول لازم است محصول از محل طوقه برداشت شود و بلافاصله خرمن شود.
• آب تخت زمستانه
• با توجه به اينکه نسل اول روي لویی مي نشيند با حذف اين گياه از جمعيت اين آفت کاسته مي شود.
• استفاده از زنبور تريکو گراما  
• گرانول 5 يا 10 % ديازينون به ميزان 30 يا 15 کيلوگرم در هکتار

 شب پره تک نقطه ای برنج Unipuncta mytimna

طول بدن ماده کمتر ولي عرض آن بيشتر از پروانه ماده مي باشد. رنگ بدن قهوه اي خاکستري يا زرد خاکستري است . بالهاي رويي به رنگ خاکستري مايل به زرد تا قهوه اي روشن بوده و يک لکه کوچک سفيد رنگ در روي آن مشاهده مي شود . اين شب پره داراي شاخک هاي نخي است.تخم ها زردرنگ ، شفاف  و داراي نقش هاي مشبک تيره رنگ است . لاروها به رنگ زيتوني تيره هستند. سر لاروها داراي رنگ قهوه اي مايل به سبز و در اطراف شيارهاي سر و پيشاني حاشيه تيره رنگي قرار دارد .شکم خاکستري تا تيره رنگ است و در انتهاي بدن نيز 4 عدد خار وجود دارد.اين حشره زمستان را به صورت لارو و ندرتا شفيره در خاک مي گذراند. پروانه ها شب پرواز مي باشد و تخم ها را به صورت دسته هاي 20  تا 80 عددي در محل چسبيدن برگ به  ساقه مي گذارد . لاروهاي نسل اول از پارانشيم بين رگبرگ هاي سطح فوقاني برگ ها تغذيه مي کند . دوره نشو و نماي لارو به طور متوسط 30 تا 32 روز است. حداکثر پروانه هاي نسل اول در گيلان در مردادماه و نسل دوم در شهريور ماه است. اين آفت از شاخ و برگ برنج تغذيه مي نمايد . لاروهاي نسل اول آن پانيکول را مورد حمله قرار مي دهد و براثرتغذيه از گلوم و گلومل و حتي خود دانه موجب ريزش دانه مي شود

مبارزه:

• چون شب پرواز است و نسبت به نور گرايش دارد با استفاده از تله هاي نوري آنها را شکار نمود  
• ايجاد گودال در مسير حمله لاروها
• پخش طعمه مسموم و يا گرد پاشي
• سوزانيدن و ازبين بردن علفهاي هزاطراف مزرعه در خرداد ماه
• استفاده از سموم فسفره و کلره
• استفاده از مگس خانواده Tachinidae و زنبور پارازيت تخم Telenomus minimus 
• 

کرم برگخوار سبز برنج  diffusa naranga

پروانه هاي ماده داراي رنگ روشن بوده و لکه هاي تيره رنگي در ابتدا ، وسط و انتهاي بال جلويي آن وجود دارد. پروانه نر به رنگ قهوه اي مايل به قرمز هست.تخم کروي شکل است و دااي شيارهاي عمودي منظم است ، رنگ آن زرد و به تدريج تيره رنگ مي گردد. لاروها دارايرنگ سبز علفي بوده و يک خط سبز تيره تر از رنگ بدن در طول وسط پشت و دو خط روشن مايل به سفيد در دوطرف قرار دارد . شفيره ها سبز نگ و به تديج به رنگ قهوه اي در مي آيند.

اين آفت زمستان را به صورت شفيره در غلاف ، بقاياي گياهي و يا وي خاک مي گذرانند. پروانه هاي ماده پس از جفتگيري  تخم خود را روي برگ قرار مي دهند . تخمها در اواخر ارديبهشت ماه در مدت 5 تا 6 روز تفريخ مي شوند. لاروها با تا زدن رگبرگ اصلي بگي که پهنک آن خورده شده است ، محفظه اي ايجاد مي کند و در آنجا تبديل به شفيره مي شود. لاروها در ساعات خنک روز و يا در هنگام شب از برگ ها تغذيه مي کند به طوري که تمام پارانشيم برگ را مي خورد و تنها يک رگبرگ باقي خواهد ماند. دوره شفيرگي در ارديبهشت ماه 4 تا 6 روز است .  

مبارزه

• از دشمنان طبيعي مثل زنبور پارازيت شفيره از خانواده Ichneumonidae بوده و يک نوع پارازيت تخم به نام  Trichograma rhenena
• از سم کارباريل با فرمولاسيون 85%WP به ميزان 2 تا 3 کيلوگم در هکتار استفاده کرد
• از سم تري کلروفن به ميزان 1.2 کيلوگرم در هکتار استفاده کرد. 

سرخرطومی ريشه برنج sinuaticollis hydronomus

سوسکي است با بدن کشيده ، تخم مرغي ، سياه رنگ و روي آن داراي پولک هاي  خاکستري روشن است. شاخک ها باريک و در نزديک به انتهاي خرطوم به آن متصل بوده و داراي رنگ قرمز متمايل به زرد است . لاروها بدون پا بوده و  سفيدرنگ است .  شفيره به رنگ شيري بوده که به تدريج قهوه اي روشن و سپس به رنگ قهوه اي تيره در مي آيد. تخم ها سفيد شيري و به تدريج تبديل به سفيد شفاف مي شود. پس از گذشت 8 تا 10 وز لاروها به وجود مي آيد و پس از 18 تا22 روز تبديل به شفيره مي گردد . دوره شفيرگي 8 تا 10 روز استو اولين نسل آن در اواسط مرداد ماه ظاهر مي گردد. اين سرخرطومي ها در اواسط شهريور ماه پس از مهاجرت به قسمت ريشه جفتگيري نموده و در اواخر همين ماه شروع به تخم ريزي مي نمايد. لاروهاي نسل دوم بيشتر از نسل اول است و در روي ريشه و داخل طوقه بسر مي برد، حشرات بالغ شبها از برگ و روزها در پاي بوته از ساقه تغذيه مي نمايد. 

زمستان را به صورت لارو در عمق کم مزارع برنج بسر مي برد . حشره ماده پس از جفتگيري در اوايل تيرماه تخم هاي خود را قسمت ريشه برنج مي گذارد.     

براي مبارزه

رعايت تناوب زراعي

شخم عميق بعد از برداشتمحصول

استفاده از سم تيودان به نسبت 2 در 1000

استفاده از سم نواکرون به نسبت 2 در 1000

زنجره برنج Viridis cicadella

داراي بدن کشيده ، باريک و سبز رنگ است ، چشم ها بزگ و به رنگ قهوه اي مايل به خاکستري و شاخک ها مويي شکل است . بالها غشايي و نيمه شفاف و در قسمت انتها بطور خفيفي دودي بوده و ابتداي  بال رويي سبز رنگ مي باشد. طول بالش از بدن آن بيشتر است ، رنگ شکم سبز رنگ است.

اين حشره ، زمستان را به صورت تخم زير پوست درختان ميوه و در جاهاي مرطوب به سر مي برد. زنجره با استفاده از خرطوم خود از شيره نباتي تغذيه مي کند و عوارضي از قبيل اختلالات فيزيولوژيکي ، لکه هاي زرد يا قهوه اي روي برگها ، حالت سوختگي در برگ و انتقال بيماري ويروسي را ايجاد مي کند.

شپشه دندانه دار برنج surinamensis oryzaephilus

از مهمترين آفت انباري مي باشد . حشره کامل سوسکي با بدني کشيده است . لارو حشره دراز و کشيده است و در پشت هريک از حلقه هاي بدن دو لکه تيره متقارن وجود دارد . اين حشه از مواد گوشتي و فرآورده هاي گياهي تغذيه مي کند ولي خسارت چنداني ندارد. طول عمرحشره کامل طولاني است بين 6 ماه تا 3 سال است . طول دوره رشدي حشره از تخم تا حشره کامل در شرايط مساعد حدود 28 روز است و 3 تا 4 نسل در سال دارد و در مناطق گرمسير تعداد نسل آن به 6 تا 8 نسل در سال مي رسد.

 براي مبارزه

• براي ضدعفوني انبار هاي خالي مي توان از تکيبات فسفره مثل اکتليک به ميزان 1 تا 2 گم ماده موثره براي هر متر مربع به صورت محلول پاشي استفاده کرد
• استفاده از قرص هاي حاوي فسفات آلومنيم و منيزيم به ميزان 5-6 قرص به ازا هر تن محصول يا 1-2 قرص به ازا هر مترمکعب فضاي باز

 شپشه برنج  Oryzae sitophilus

حشره کامل سرخرطومي کوچکي به نگ قهوه اي است و روي پيش گرده از فرورفتگي هاي گرد پوشيده شده است. رنگ عمومي بال پوش ها قهوه اي تيره و روي هر بال پوش ها دو لکه بزرگ به نگ قهوه اي روشن ديده مي شود. خرطوم نرها نسبت به ماده ها ضخيم تر است و هم کوتاه تر است.

خسارت عمده حشره در درجه اول مربوط به لارو است . طول عمر حشره کامل به طور متوسط 4 تا 5 ماه است و تعداد تخم هاي گذاشته شده 400 تا 576 عدد مي باشد.

براي مبارزه براي ضدعفوني انبار هاي خالي مي توان از تکيبات فسفره مثل اکتليک به ميزان 1 تا 2 گم ماده موثره براي هر متر مربع به صورت محلول پاشي استفاده کرد

استفاده از قرص هاي حاوي فسفات آلومنيم و منيزيم به ميزان 5-6 قرص به ازا هر تن محصول يا 1-2 قرص به ازا هر مترمکعب فضاي باز